Bergama’da 7 bin ağacın kesileceği proje için Sarıcalar köyünde toplantı yapıldı.

Bergama’da Soma Çimento tarafından planlanan Güneş Enerjisi Santrali (GES) için Sarıcalar köyünde Halkın Katılım Toplantısı (HKT) yapıldı. Yaklaşık 7 bin ağacın kesileceği projeye karşı çıktıkları için toplantıya büyük ilgi gösteren köylüler, 56 hektarlık alanı şirkete 29 yıllığına irtifak hakkıyla veren Bergama Belediyesine sert tepki gösterdi. Köylerinde ağaçsız geniş arazilerin bulunduğunu belirten köylüler, “GES yapılacaksa boş alanlara yapılsın, ağaçlarımız kesilmesin” dedi. Bergama Belediyesi temsilcileri, belediyeye gelir getirmek için bu projenin düşünüldüğünü belirtirken, bölgenin ihtiyaçlarına şirketlerden kaynak yaratılacağını, “başka çare olmadığını” savundu. Köylüler ve yaşam savunucuları Bergama Belediyesine, “Bu yanlıştan dönün” çağrısında bulunurken, GES’in ağaçsız arazilere yapılması ile ilgili sözleşmenin yeniden düzenlenmesini talep etti.

Sarıcalar köyünden Tenzile Bilir, “Biz buraya GES yapılmasını istemiyoruz” derken, Nazife Şengün, “Ağaçlarımızın kesilmesini asla istemiyoruz. Boş yerimiz çok, köyümüzün altında da üstünde de bomboş yerler var. Oralara yapsınlar” dedi. Nazife Tombul’un, “Belediyeden yolumuzun ve camimizin yapılmasını istiyoruz. Bizden bir şey aldılarsa bir şey verecekler” sözleri üzerine Şengül, “Daha alınmadı, alınmış gibi gösterip insanları vurmasınlar. Bizim hakkımızı elimizden almasınlar” ifadelerini kullandı. Arife Can, “Ağaçlarımızın kesilmesini ve meramızın verilmesini istemiyorum” derken, Türkan Can ise, “Yağmur için en güzel dua ağaçlarımızdır. Ağaçlarımızın kesilmesini hiçbir zaman istemiyoruz. Güneş enerjisine de karşı değiliz, boş arazilere yapsınlar” ifadelerini kullandı. "Köylüler olarak ortak sorumuz şu" diyen Mehmet Eker, "Belediyenin işi hizmet etmek mi, vatandaşın malını gasp etmek mi?" dedi. "Kuruçay denen yer bomboş duruyor" diyen Eker, "Belediye bir yeri verecekse orayı gasp etsin. Biz bu doğa katliamına karşıyız" diye konuştu.

Yıllarca parti başkanlığı yapan ve bir dönem Manisa’dan milletvekili adayı olan Abdullah Saka, “Tanju Başkan’ın seçilmesi sırasında geldim bu köyde onun propagandasını yaptım. Kendisi, ‘Ben halka sorarak belediyeyi yöneteceğim’ dedi ancak Bergama halkına sormadan buranın sözleşmesi yapılmış. Görüyoruz ki buralar peşkeş çekilmiş. Burada bir kişinin rantı mı yoksa bu bölge insanının yaşam özgürlüğü mü önemli?” diye sordu. “Soma Çimento şaibeli” diyen Saka, “O termik santral, bacasından çıkan gazlarla Bergama havzasını kirletiyor. Şimdi de 5 bin ile 7 bin arasında ağaç kesilecek. Şirket neden kesilecek ağaçların sayısını söylemiyor” diyerek tepki gösterdi. “Güneş enerjisi neden çıplak alanlarda yapılmıyor da gelip ağaçlık alanda yapılıyor” diyen Saka, “Neden doğa katliamı yapılıyor? Bergama Belediyesi bu yanlıştan dönsün. Bu ağaçlar, bu ormanlar bizim atalarımızın cebinden, topladıkları paralarla satın alındı. Bergama Belediyesi peşkeş çeksin, Soma Çimento rant sağlasın diye dedelerimiz para toplamadı” ifadelerini kullandı. Köylüler Saka’ya alkışlarla destek verdi.

Sarıcalar köyünden emekli bir öğretmen, Bergama Belediyesinin kiraya vermeden önce köylülerle toplantı yapmış olması gerektiğini belirterek, “Şimdi atı alan Üsküdar'ı geçmiş. Burada halkın nabzını tutmak için formalite bir toplantı yapılıyor. Demek ki insanlar iktidara gelince farklı düşünüyor, muhalefetteyken farklı düşünüyor. Geçmiş yıllarda bu proje devreye girecekti, eylem yapıldı. İktidarda başka bir partinin belediye başkanı vardı. Eylemi yapanlar şimdi iktidarda, yani belediyede olanlar. Ne değişti? Sadece iktidar değişti. Demek ki koltuk insanı farklı düşündürüyor. Bu bize yapılan bir yanlıştır” eleştirilerinde bulundu. “Biz sarı öküzü kaptırdık galiba arkadaşlar” diyen emekli öğretmen, “Bundan sonra proje devam edecekse bazı taleplerimiz olacak. Onları da muhtarımız söyleyecek” dedi.

Ardından söze giren Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İzmir İl Müdürlüğü temsilcisi, sürecin yeni başladığını belirtirken, “Bu toplantıyla buradaki görüşmelerimiz bitmiyor. Siz son imza atılıncaya kadar, karar çıkıncaya kadar işin içindesiniz. Süreç devam ederse özel format verilecek firmaya. Firma ona göre ÇED raporunu hazırlayacak. Bunun inceleme değerlendirme toplantıları var. Bir toplantı, iki toplantı, artık dosya bizim istediğimiz gibi hazırlanıncaya kadar. Dosya hazırlandıktan sonra nihai karar aşamasına gelinir. Nihai askı süreci vardır, 10 gün. O size ilan edilecek. Yani olay burada bitmiyor” dedi. Sarıcalar köylülerinin dilekçeler toplayabileceğini belirten Bakanlık temsilcisi, “Biz bu GES projesini köy halkı olarak istemiyoruz diyerek Bakanlığa, Cumhurbaşkanlığına yazılı dilekçelerinizi yazın, imzalarınızı toplayın, bize ulaştırın. Bu itiraz her zaman devam eder” diye konuştu.

Söz alan, sorularını ve itirazlarını yönelten birçok köylünün ardından, Yenigün gazetesi olarak Bergama Belediyesi temsilcilerine, sözleşme yapılırken şirkete kaç ağaç keseceklerinin sorulup sorulmadığını, “Köylülerin görüşünü almalıyız” tartışmasının yapılıp yapılmadığını ve projenin köylüler tarafından tamamlanmış gibi algılanmasının nedenlerini ve bu algıyı kimin yarattığını sorduk. Belediye temsilcisi, projenin belediyeye gelir getirmek amacıyla düşünüldüğünü belirterek, “Belediyemizin asıl niyeti şu zor zamanlarda Bergama Belediyesine gelir getirmek” dedi. Bunun üzerine katılımcılar arasında, “Ağaç keserek mi gelir getireceksiniz?” tepkileri yükseldi. Ardından Belediye Encümeninin ihaleyi yaptığını ancak projenin henüz bitmediğini belirten temsilci, “Hemen ağaç kesilecek, GES yapılacak anlamı çıkmasın. Şu an bir süreç başladı, İl Tarım Müdürlüğünün, Çevre Bakanlığının görüşü gelecek. Sanki yarın ilgili firma GES’i kuruyormuş algısı yaratılmasın. Bu algıyı biz yaratmadık” dedi. İhale sözleşmesine, “Projenin yapılma aşamasında herhangi kanun ve yönetmeliğe aykırı bir durumla karşılaşılması halinde Bergama Belediyesi sorumlu değildir” maddesinin eklendiğini belirten temsilci, “Bu durumda ilgili firmanın da yatırdığı para yanıyor” ifadelerini kullandı. Ayrıca temsilci, Belediye Başkanı Tanju Çelik, Belediye Encümeni, Sarıcalar Muhtarı ve azaları arasında bir toplantı gerçekleştirildiğini söyledi. Bunun üzerine köylülerden Cengiz Can, “İşte o toplantıdan sonra bize piknik alanı, mesire alanı yapılacağı, buradan belli bir kısım ağacın kesileceği, park alanı yapılacağı söylendi” diyerek temsilcinin açıklamasına karşı çıktı.

Belediye Strateji Geliştirme Müdürü Ersin Güleç, bölgenin enerji potansiyelinin yüksek olduğunu, Bergama’nın pek çok yerinde benzer çalışmaların yürütüldüğünü, yatırımcı firmaların bölge potansiyellerine göre geldiğini, en az 15 kurumdan onay almak zorunda olduklarını belirtti. Gerekli izinlerin alınmaması durumunda projenin iptal olacağını söyleyen Güleç, köylülerin hassasiyetlerini anladığını, kendisinin de köylü çocuğu olduğunu, izin günlerinde köyüne giderek “huzurlu bir şekilde” yaşadığını ifade etti. Bergama’nın 138 mahallesi olduğunu ve her birinin artan oranda ihtiyaçları olduğunu belirten Güleç, “Belediye de ilçe geneline bakarak kaynak yaratmaya çalışıyor. Marjinal tarım arazisine giren bölgelerde neler yapılabileceğini araştırıyor. Bu köyün ihtiyaçlarının karşılanması da yine bu bölgede yaratılacak alternatif kaynaklarla mümkün. Başka seçenekler de yok ne yazık ki” dedi.

“Böyle bir tesis buraya yapılırsa bu bölge ne kazanabilir, bunu da çok tartıştık” diyen Güleç, “Muhtar ve azalarla defalarca sahayı dolaştık. Yüklenici firma tüm bu süreçten geçerse bu bölgeye başka ne yapabilir, bölgenin refahına ekonomik anlamda daha farklı neler kazandırabiliriz diye sorguladık. Şu ana kadar ne yazık ki hep negatiften konuştuğumuz için bu taraflara gelemedik” ifadelerini kullandı. SHD Soma Temsilcisi Zeyat Usalp ise Gülenç’in sözlerine karşılık, “Hem, ‘Köylü çocuğum izin günlerimde köye gidiyorum’ diyorsunuz hem de gelip bu köylülerin yerini gasp ediyorsunuz. Hâlâ ekonomi, istihdam, refah deyip halkı kandırmaya çalışıyorsunuz” diyerek tepki gösterdi.

“Belediyenin kaynak aramasını doğal buluyoruz” diyen Bergama Çevre Platformu Sözcüsü Erol Engel, “Lakin Bütünşehir Yasası’na şu anki muhalefet belediyelerinin hepsi karşıydı. Belki Bütünşehir Yasası önümüzdeki günlerde kaldıracak, iptal edilecek. O zaman ne olacak?” diye sordu. Bir ormanın en az 100 yılda meydana geldiğini ifade eden Engel, “Burada akılcı ve vicdani olanı arıyoruz. Nedir bu? Bütünşehir Yasası’yla, köylerin varlıkları, malları belediyelerin üzerine geçti. Yani, bu konuda tasarruf sahibi belediyeler ama muhalefet belediyeleri de iktidar belediyeleri gibi. Muhatabınız sadece muhtar değil, köylü. Belediye Başkanı, encümen üyeleri gelip de, ‘Böyle bir teklif var, ağaçları kesmeden yapacağız’ dese bu kızılca kıyamet kopmayacak” dedi. Ardından toplantıdaki köylülere dönen Engel, “Bu projeye karşı mısınız?” diye sordu, köylüler hep bir ağızdan, “Karşıyız!” yanıtını verdi. Engel, sorusunun ve köylülerin yanıtlarının tutanağa geçilmesini talep etti. “ÇED kararlarının yüzde 98’i firmaların lehine çıkıyor” diyen Engel, “Dilekçeleri kaleme alacağız. Ancak bu proje hakkında, ‘yolun başı’ deniliyor ama, yapılan sözleşmeyle zaten büyük bir alan açılmış. Bergama Belediyesinden de beklentimiz, burada kesinlikle ağaç kesilmemesi; en azından sözleşmeye çıplak alanların firmaya verilmesi konusunda bir madde eklemesi. Bu vicdanlarımızı bir nebze rahatlatacaktır” diye konuştu. (Nurcan Etik - Yenigün)